Psychosynthese…

Dr. Roberto Assagioli (1888-1974)

Vandaag is de geboortedag van Dr. Roberto Assagioli, grondlegger van de Psychosynthese, mijn gekozen pad. Een mooiere dag om mijn eerste blogbericht te schrijven kan ik me niet wensen.

Letterlijk betekent Psychosynthese: ‘synthese van alle delen van de psyche’. Hiermee doelde Assagioli op de transformatie die plaats vindt wanneer alle elementen van iemands mens-zijn in harmonie zijn; bewust en onbewust, mooi en lelijk, licht en donker. De hele Mens, met alles wat er is.

En dat kan nogal wat zijn. De meeste van ons hebben het al druk genoeg met de delen waar we ons bewust van zijn of willen worden. We zijn druk met onszelf staande houden in de wereld, en onze talenten in functie daarvan te ontwikkelen. We hebben nauwelijks interesse in, en al helemaal geen vat op, datgene waarvan we weten dat het in ons onbewuste zit. Bijvoorbeeld onze dromen als we slapen, of onbewuste ‘tics’ of bewegingen zoals klikken met een pen of wiebelen met een voet als we ongeduldig zijn. Zolang ons onbewuste ons niet belemmert in ons dagelijks leven hebben we er weinig aandacht voor. Dus als dat onbewuste ons parten gaat spelen op manieren die we niet kunnen bevatten of beheersen zijn we niet blij. We doen zo veel mogelijk om de ergerlijke manifestaties ervan te bestrijden, zoals bij psychosomatische pijn, angst, burn-out.

Vluchtroute


Foto door Pixabay op Pexels.com

Meestal bestaat onze vermijdingsstrategie uit ontkenning of negeren. We zoeken verlichting in de vergetelheid die afleiding biedt: medicijnen, drugs, gamen, werken, shoppen, drinken, eten, ‘binge-watchen’ zijn enkele moderne en minder moderne mogelijkheden tot onze beschikking. We dalen als het ware af naar ons lager onbewuste. Maar evengoed zijn er ‘positieve’ vluchtroutes. Spiritualiteit, schoonheid, perfectie, kunst zijn ook manieren die we inzetten om ons niet op de dikwijls onprettige symptomen van een ontwakend onbewuste te hoeven richten. Zolang we niet bewust en gericht aan de slag gaan met datgene wat zich wil ontvouwen en aan ons kenbaar probeert te maken, zijn we op de vlucht. En zolang we op de vlucht zijn zullen de symptomen ons blijven achtervolgen, en in kracht toe nemen. Reclame en social media bevestigen ons in dit vluchtgedrag.

Het Zelf

Foto door Pixabay op Pexels.com

Assagioli noemt dat deel van ons dat langzaam bewust wordt, dat we kennen van zogenaamde ‘heldere momenten’ het Zelf. Het Centrum van Zuiver Zelfbewustzijn. Het oog van de orkaan, het stille midden. De kunst van het leven is om dat centrum uit te breiden zodat de storm er steeds minder vat op krijgt. Deze holistische kijk leent veel van Oosterse filosofische tradities zoals het Buddhisme en het Hinduisme. Assagioli was een collega-psychiater en tijdgenoot van Freud en Jung, dus deze zienswijze was in hun tijd revolutionair. In zijn visie van de hele mens ging Assagioli voorbij het Ego en Id van Freud naar concepten als het Zelf, en het transpersoonlijke Zelf, de Ziel, en het (on)bewuste.

Bio-psychosynthese

Assagioli redeneerde dat, als de (psycho)analyse volgens Freud de (on)bewuste trauma’s in de vroege ontwikkeling van een cliënt aan het licht bracht, er (psycho)synthese nodig was om ze tot een volwassen, evenwichtig functionerend ego/zelf te kunnen smeden. Oorspronkelijk noemde hij zijn benadering “biopsychosynthese” omdat hij ervan overtuigd was dat het lichaam ook een belangrijke rol speelde in het opslaan en verwerken van traumatische gebeurtenissen.

Assagioli schreef eens dat wat waar Freud vooral geïnteresseerd was in de kelder van het huis van de menselijke geest, hijzelf het hele huis wilde bezoeken en het liefst een lift wilde bouwen die alle verdiepingen verbond. Hiermee gebruikte hij -al dan niet onbewust- één van de meest krachtige symbolen die wij als mens kennen, het huis. Jung heeft ongeëvenaard werk verricht met het in kaart brengen van de (collectieve) onbewuste symbolen waarmee de mens zich door zijn hele evolutie heen heeft geïdentificeerd – een volgende blog volgt. Assagioli en Jung zijn levenslang bevriend gebleven, en Psychosynthese stelt verbeeldingskracht- het gebruik van meditatie, visualisatie, symbolen en creativiteit – centraal in het het therapeutisch proces.

Holistisch

Assagioli was zijn tijd ver vooruit. Psychosynthese is de basis voor de hedendaagse humanistische, positieve, en transpersoonlijke psychotherapeutische scholen. Assagioli voorzag in Psychosynthese een mondiale, inclusieve benadering met ruimte voor allerlei nieuwe ontwikkelingen op zowel Westers psychologisch gebied als Oosterse mindfulness en spiritualiteit. Tegenwoordig zouden we dit een ‘open source’ systeem noemen. Maar juist die openheid en spiritualiteit zorgde ervoor dat Psychosynthese geen plek in de lijst van ‘reguliere’ psychotherapieën zou krijgen.

Hierin ligt mijn eigen aantrekkingskracht van en voor Psychosynthese. Ik ben vanuit mijn opleiding een ‘alpha’, een humanist. Maar mijn professionele leven heeft zich tussen de ‘beta’s’ gevormd; in de Amerikaanse lifesciences sector. Psychosynthese biedt ruimte en betekenis voor al deze kanten van mij, daarin kan ik mijn weg volgen.

Herken je die spagaat en ben je nieuwsgierig? Neem contact op info@serensis.nl